Duikinstructie houdt ook levenslessen geven in

Al sinds de jaren vijftig werd door wetenschappelijk onderzoek aangetoond dat sporten enorme voordelen biedt. Eerder onderzoek richtte zich op fysieke activiteit in teamsporten, maar tegenwoordig is onderzoek breder en wordt er naar zowel mentale als fysieke veranderingen gekeken. Het kijkt ook verder dan teamsporten en omvat avontuur / extreme sporten zoals mountainbiken, kajakken, basisspringen en (natuurlijk) duiken. De nieuwste bevindingen suggereren dat men bij sporten die een adrenalinestoot geven, vaardigheden aanleren die veel gebruikt worden in het dagelijks leven.

Levenslessen: zelfvertrouwen, zelfredzaamheid, zelfbeheersing

Avontuurlijke sporten zijn over het algemeen individualistischer en hebben een hoger risiconiveau dan competitieve teamsporten. Dit helpt de deelnemers om op zichzelf te leren vertrouwen als ze verder gaan dan hun comfortzone, waarna zij zelfvertrouwen krijgen. Maar veel avontuurlijke sporten (waaronder duiken) vertonen daarnaast kenmerken die eigen zijn voor teamsporten en bijdragen tot socialisatie en coöperatieve interactievaardigheden.

Uit anekdotische en onderzoeksgegevens blijkt dat deelnemers aan avontuurlijke sporten over het algemeen kalmer, zelfverzekerder, mentaal sterker, meer gedisciplineerd en beter in staat zijn om met stresssituaties om te gaan. Eén onderzoek toonde zelfs aan dat deelnemers aan extreme sporten die angstige momenten ervaren, niet alleen beter angsten leerden beheersen, maar ook respectvoller zijn.

Verbondenheid met de omgeving

In tegenstelling tot veld- en stadionteamsporten, die meestal worden beoefend op kunstmatig aangelegde terreinen, begeven deelnemers aan avontuurlijke sporten zich veel meer naar de natuurlijke omgeving. Het voordeel hiervan is dat deelnemers aan avontuurlijke sporten een positieve houding ontwikkelen om de natuurlijke omgeving te beschermen.

Hun sportieve activiteiten zijn veel meer geïntegreerd met die omgeving. Dit maatschappelijke voordeel, zo wordt beweerd, zorgt ervoor dat mensen leren,  milieubewust en sensitief te zijn. Dit is belangrijk omdat onze gezamenlijke toekomst afhankelijk is van onze relatie met de omgeving.

Oude beren leren wel degelijk dansen

Ledereen weet dat sport en beweging, ook als we al wat ouder zijn, goed is voor onze gezondheid. Inmiddels zijn we door onderzoek er ook achter gekomen dat we psychische achteruitgang kunnen voorkomen – of zelfs deels kunnen terugdraaien – als we bepaalde mentale uitdagingen aangaan. Uit onderzoek blijkt dat (jonge) ouderen die nieuwe vaardigheden blijven aanleren, geneigd zijn om actiever te blijven en te genieten van betere cognitieve en geheugenprestaties.

Maar uit onderzoek blijkt ook dat het aanleren van vaardigheden wel echt uitdagend moet zijn door eisen te stellen aan zowel het denkproces als het geheugen. De meeste avontuurlijke sporten vereisen nieuwe vaardigheden, planning, het beoordelen van de omstandigheden en sociale interactie. Dit maakt ze geschikt om langzame, mentale achteruitgang bij ouderen tegen te gaan. En het sporten zorgt voor de gewenste lichamelijke inspanning. De beperkende factor voor senioren is het vermogen om te voldoen aan de fysieke vereisten van een bepaalde avontuurlijke sport.

Een groot potentieel

Van alle avontuurlijke sporten is duiken waarschijnlijk de sport die het meest toegankelijk is voor een breed publiek voor wat betreft leeftijd, cultuur, fysieke vaardigheden en andere demografische kenmerken. En het is een van de weinige avontuurlijke sporten die ook goed te beoefenen is door jonge ouderen. Dit maakt dat je met duiken zeer uiteenlopende doelgroepen met hun eigen interesses en behoeften kunt bedienen.

  1. Je geeft niet alleen “duikles”.Je brengt vaardigheden bij met vele persoonlijke toepassingsmogelijkheden. Dit kan een slim verkoopargument zijn als je je cursussen bij de diverse doelgroepen onder de aandacht brengt.
  2. Promoot deze “extra” voordelen. Vooral bij instellingen die zich richten op de jeugd, senioren of milieubewegingen, zijn verkoopargumenten als de ontwikkelingsmogelijkheden (de vaardigheden) en genieten van de natuur, redenen om te gaan duiken en om duiken bij hun leden onder de aandacht te brengen.
  3. Richt je op de “individuele sporters”. Duiken zal aantrekkelijk zijn voor mensen die niet aan teamsporten kunnen of willen doen. Toch biedt de sport dezelfde voordelen als teamsporten.
  4. Richt je ook op de “teamsporters”. Duiken zal ook de mensen aanspreken die juist wel van teamsporten houden. Het is namelijk een sport met eigen persoonlijke uitdagingen en voordelen, die je wel samen met anderen beoefent.
  5. Geef vervolgcursussen.  Wat oudere duikers willen waarschijnlijk “slechts” PADI® Open Water Diver worden. Maar vervolgcursussen bieden nieuwe en andere mentale uitdagingen, en sociale en fysieke mogelijkheden waar met name de oudere duikers baat bij hebben.

Literatuurlijst

  • Association for Psychological Science (2013) Learning new skills keeps an aging mind sharp. (psychologicalscience.org/news/releases/learning-new-skills-keeps-an-aging-mind-sharp.html)
  • English Outdoor Council. Values and benefits of outdoor education, training and recreation. (englishoutdoorcouncil.org/Values_and_benefits.htm)
  • Adventure sports. (learn.healthpro.com/adventure-sports/)
  • Mathis, B. (2017) What are the benefits of adventure sports? (livestrong.com/article/149821-what-are-the-benefits-of-adventure-sports/)
  • OMG Lifestyle (2017) Major health benefits of adventure sports. (omglifestyle.co.uk/major-health-benefits-adventure-sports/)
  • Scott, K. (2015) The surprising benefits of extreme sports. (coach.nine.com.au/2015/10/19/13/34/the-surprising-benefits-of-extreme-sports)
  • Smart Health Shop (2018) Surprising mental benefits of doing extreme sports. (blog.smarthealthshop.com/2018/04/10/surprising-mental-benefits-of-doing-extreme-sports/)
  • The health benefits of sport and physical activity.(sportanddev.org/en/learn-more/health/health-benefits-sport-and-physical-activity)
  • Vitelli, R (2012) Can lifelong learning help as we age? (psychologytoday.com/us/blog/media-spotlight/201210/can-lifelong-learning-help-we-age)
  • The Wellness Seeker, Extreme sports benefits and health promotion. (thewellnessseeker.com/extreme-sports-benefits-health-promotion/)

Een andere versie van dit artikel verscheen voor het eerst in de The Undersea Journal® van het vierde kwartaal van 2018.

This post is also available in: en fr de it ru es