Eerste hulp bij brandwonden

Geshreven vor DAN 

Een ernstige verbranding – zelfs zonnebrand – kan een snel einde maken aan een geweldige duiktrip. Je kunt voorzorgsmaatregelen nemen om het risico op brandwonden te verminderen. Maar je kunt dit niet altijd voorkomen. Op een drukke duikersboot kan het zomaar gebeuren dat je per ongeluk tegen een hete compressor of kachel aankomt, of dat je net te lang in de middagzon hebt doorgebracht. Weten hoe je brandwonden kunt aanpakken en het voor duikers plezierig kunt houden, kan het verschil maken tussen een klein probleempje en een verpeste vakantie. Poets je eerstehulpvaardigheden op voor brandwonden en houd je klanten ook tijdens je volgende duiktrip tevreden.

Type brandwonden

Brandwonden ontstaan wanneer lichaamsweefsels worden blootgesteld aan meer energie dan ze kunnen verdragen. Deze energie kan afkomstig zijn van chemicaliën, warmte, straling of elektriciteit.

  • Chemische brandwonden worden bijvoorbeeld veroorzaakt wanneer een bijtende, chemische stof de huid raakt. Als de chemische stof droog is, help het slachtoffer dan met het afstoffen van de stof en raadpleeg een veiligheidsinformatieblad (MSDS), dat vaak te vinden is op de achterkant van de verpakking van de chemische stof. In het andere geval moet je de brandwond met veel water spoelen tenzij het veiligheidsinformatieblad aangeeft dat dit niet de bedoeling is.
  • In duiksituaties komen thermische brandwonden als gevolg van contact met kachels, warm water of vuur, wat vaker voor. Maar het aantal gevallen van dergelijke brandwonden steekt schril af tegen het aantal brandwonden als gevolg van straling waar duikers vaak mee te maken hebben.
  • Zonnebrand is de meest voorkomende brandwond bij duikers. Dit type brandwonden is het gevolg van straling van de zon, in plaats van warmte. Het is de belangrijkste oorzaak van brandwonden die natuurliefhebbers en buitensporters oplopen.

 

Eerste hulp

Zodra je de oorzaak van de brandwond (bijtende chemische stof, onbeschermde huid onder de hete zon, elektrische stroom of bron van aanzienlijke hitte) op een veilige manier hebt weggenomen, is de eerste stap het beoordelen van de luchtwegen, ademhaling en bloedcirculatie van de gewonde duiker. Behoudens medische noodgevallen die deze eerste beoordeling aan het licht brengt, is de volgende stap het ‘blussen’ van de brandwond.

Dit doe je met koud water (zoet of zout) gedurende ten minste 15 tot 30 minuten. Het kan lastig zijn om de dieper gelegen lichaamsweefsels na de verbranding af te koelen. De brandwond voor lange tijd in koud water houden kan verdere verwonding voorkomen. Als je de wond gaat spoelen, verwijder dan kleding, laarzen of schoenen en sieraden of accessoires in de buurt van de brandwond.

De verwonding beoordelen

Zodra een brandwond is afgekoeld, begin je met de beoordeling en het verbinden van de wond. Brandwonden worden doorgaans aangeduid in drie gradaties: eerstegraads, tweedegraads en derdegraads.

  • Eerstegraads brandwonden zien er rood uit, zijn warm en vertonen een lichte zwelling rond de plek van de brandwond.
  • Bij tweedegraads brandwonden zijn diepere huidlagen getroffen. Vaak heb je bij dit type brandwond blaren en ernstige pijn.
  • Derdegraads brandwonden zijn de meest ernstige. Ze verwonden alle lagen van de huid en maken zenuwen en vetweefsel kapot. De volledige dikte van de brandwonden kan zwart en verkoold of wit en wasachtig lijken. Soms is dit type brandwond pijnloos vanwege de zenuwbeschadiging die door de brandwond wordt veroorzaakt. Maar meestal veroorzaken de delen om de brandwond heen intense pijn.

Je kunt een eerstegraads brandwond behandelen door het voorzichtig met schoon zeepwater te wassen, grondig te spoelen en droog te deppen. De wonden mogen iets worden schoon gemaakt, maar houd eventuele blaren intact. Zorg ervoor dat je de wond niet langer irriteert voordat je hem verbindt met een niet-kleverig verband. Gebruik een dubbele antibioticumzalf. Verschoon dagelijks het verband.

Kleine tweedegraads brandwonden kunnen op dezelfde manier worden behandeld, maar eventuele grote tweedegraads brandwonden of derdegraads brandwonden moeten worden onderzocht en behandeld worden door een arts. Deze brandwonden zijn lastig ter plekke te behandelen en er bestaat een risico op aanzienlijk vloeistofverlies en infectie. In het geval van tweedegraads brandwonden van meer dan 15 procent van het totale huidoppervlak is het noodzakelijk om de patiënt onmiddellijk naar specialistische, medische zorg te brengen.

Ga voor meer informatie over het behandelen van brandwonden en ander type verwondingen naar DAN.org/Health.

This post is also available in: en fr de it ru es